Shqipja standarde dhe probleme rreth saj

Nga: Isa Bajçinca

Prishtinë 2016

(f.174 – 175)

Detyrë e parë dhe e ngutshme shtrohet formimi gjuhësor i arsimtarëve vetë, madje jo vetëm të lëndëve  shkencore, por edhe të atyre shoqërore, madje edhe të vetë gjuhës e të letërsisë shqipe dhe gjuhëve të huaja.

Duhet përpjekja për të kultivuar drejtshqiptimin letrar, që është shfaqja më konkrete e trajtës së folur të gjuhës.

..për trevën tonë

  • mospërdorimi i zanoreve hundore (brenda, zemër,, qenë, etj)
  • shqiptimi i zanoreve të gjatësisë së mesme që dalin si të gjata (fshatar, fjalë, bukë, etj)
  • drejtshqiptimi i grupeve të zanoreve ua dhe ue (ftua, shkruajmë, mësues, i shënueshëm etj)
  • drejtëshqiptimi i ë-së së theksuar ( zë, thënë, bëj, është etj)
  • shqiptimi në shkallë të ndryshme i ë-së së patheksuar (anëtar, kombësi, dëgjoj, etj)

  • Në mesin e bashkëtingëlloreve çështja e parë është dallimi i çifteve q / ç dhe gj / xh
  • pastaj i togut ng e të tjera.

  • Në fushën e morfologjisë
  • të dallohen tri grupet e emrave të gjinisë femërore gjatë përdorimit në trajtën e rasave të zhdrejta (shtëpisë, shtëpinë; bijës, bijën; )
  • në përdorimin e drejtë të trajtave të emrave të tipit:

ftua/ftoi; krua/kroi etj

  • të emrave dhe mbiemrave që e formojnë shumësin me prapashtesën nj ku mund të ndërlidhet edhe çështja e drejtshkrimit të tyre pa ë-në fundore.

f.204

Pjesorja në shqipen e sotme është një ndërtim pësor dhe jo vepror.

Kështu shkruajnë përfshirë në vend duke përfshirë

marrë para sysh në vend të duke marrë parasysh

duhet shprehur në vend duhet të shprehin

nuk duhet harruar të kaluarën në vend duhet të mos harrojmë të kaluarën

pavarësisht kushteve në vend pavarësisht nga kushtet

Konspektoi Bardhyl Selimi, 21 maj 2017

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s